آیا شیعیان در مسائل فقهی خود از قیاس استفاده می کنند؟

قسمت دوم

0

Views: 11

 

استفاده از قیاس در مسائل فقهی اهل سنت و به طور خاص در فقه حنفی، از مهم ترین ایراداتی است که از جانب فقهای شیعه به آنها گرفته می شود. اما مفتیان وهابی با دروغ بستن به شیعیان ادعا می‌ کنند فقهای شیعه نیز به وسیله قیاس، فتوا می‌ دهند.

به گزارش فاران نیوز، این در حالی است که در منابع معتبر روایی شیعه به نقل از ائمه اطهار (علیهم‌السلام) به بطلان قیاس و نهی از آن اشاره شده است.

یکی از اصولی که برخی از مفتیان اهل سنت، در فقه به کار می برند، قیاس است که با استفاده از آن فتوا می‌ دهند. اما مفتی‌‌ های وهابی برای ایجاد شبهه، با استناد به کلام چند نفر از علمای شیعه ادعا می‌ نمایند که برخلاف نظر ائمه اثنی عشر، علمای شیعه نیز در فتاوای خویش از قیاس استفاده می‌ کنند.

آنها در ادامه می‌ گویند علمای شیعه با سیاه نمایی فراوان نسبت به اصول فقهی اهل سنت و وهابیت، مکررا از قیاس نام می‌برند. حتی با وجود علم به حرام بودن قیاس از منظر امامان شیعه و بدعی بودن و بطلان، خود آن را به کار می‌گیرند.

 

در پاسخ به این شبهه یک نکته بیان می شود:

باید بگوییم، ائمه معصومین (علیهم‌السلام) همواره به باطل بودن قیاس و نهی از استناد به آن اشاره کرده‌ اند. روایات و احادیث فراوانی در مذمت استفاده از قیاس در منابع روایی شیعه، جمع‌آوری شده و بطلان قیاس و حرمت استفاده از آن، برای فقهای شیعه محرز می‌باشد.

 

باطل شدن دین، یکی از آثار استفاده از قیاس است که در کلام امام صادق (علیه‌السلام) به آن اشاره شده است. مرحوم کلینی در کتاب شریف کافی می‌ نویسد: «امام صادق (عليه‌السلام) به ابان بن تغلب فرمودند: احكام اسلامى را نمی‌ توان قياس كرد. ای ابان! آیا نمى‌ بينى كه زن حائض روزه‌ اش را قضا كند و نمازش را قضا نكند؟! اى ابان! احكام اسلامى اگر قياس شود، دين از ميان برود.»(۱)

حرمت قیاس در تمام امور روزمره و مسائل فقهی

حرمت قیاس در تمام امور روزمره (چه مسائل فقهی باشد یا مسائل دیگر) در کلام اهل بیت (ع) به آن اشاره شده است. مرحوم کلینی در کتاب کافی شریف اینگونه می‌نویسد: «امام صادق (ع) فرمودند: شيطان خود را با آدم قياس كرد و گفت: «خَلَقْتَنِي مِنْ نَارٍ وَخَلَقْتَهُ مِنْ طِينٍ (اعراف 12) مرا از آتش و شيطان را از خاک آفريدی.» و اگر گوهری را كه خدا آدم را از آن آفريد، با آتش قياس می‌کرد، آن گوهر درخشنده تر و روشن تر از آتش بود.»(۲)

 

با بیان این روایت معلوم می ‌شود، قیاس عملی بوده که از شیطان رجیم سر زده و منجر به این شد که به آدم سجده نکند و از فرمان خدای متعال روی گردان شود.

امام صادق (ع) در رابطه با حرمت عمل به قیاس از رسول خدا (ص) نقل می‌ کنند که حضرت فرمودند: «رسول الله از حکم کردن با رأى و قیاس نهى کرده و فرموده است: اولین کسى که قیاس کرد، شیطان بود و هر کس در چیزى از دین خدا با راى خود حکم کند، از دین خدا خارج شده است.»(۳)

 

پی‌نوشت:

۱. كلينى، الكافی، ج‏1، ص57، دار الكتب الإسلامية – تهران، چاپ: چهارم، 1407 ق. «عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ السُّنَّةَ لَا تُقَاسُ …. إِذَا قِيسَتْ‏ مُحِقَ الدِّينُ.»

۲. كلينى، الكافی، ج‏1، ص58، «عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ إِبْلِيسَ قَاسَ نَفْسَهُ بِآدَمَ … ذَلِكَ أَكْثَرَ نُوراً وَ ضِيَاءً مِنَ النَّارِ.»

۳. ابن حيون، دعائم الإسلام و ذكر الحلال و الحرام و القضايا و الأحكام، ج2، ص535، مؤسسة آل البيت عليهم السلام – قم، چاپ دوم، 1385ق. «عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ: نَهَى رَسُولُ اللَّهِ ص عَنِ الْحُكْمِ بِالرَّأْيِ وَ الْقِيَاسِ … عَزَّ وَ جَلَّ بِرَأْيِهِ خَرَجَ مِنْ دِينِهِ.»

 

انتهای پیام

منبع: ادیان نت